Małdyty i okolice

Małdyty położone w powiecie ostródzkim, w północno-zachodniej części województwa warmińsko-mazurskiego znane są przede wszystkim z tego, że leżą przy krajowej „siódemce” Warszawa – Gdańsk.  Nazwa Małdyt wywodzi się od pruskiego imienia Maudyc lub od rośliny zwanej po litewsku mauda (cykuta). Powstanie tej miejscowości datuje się na okres przedkrzyżacki.

Rok 1911 - Panorama Małdyt oraz dworzec kolejowywarminsko-mazurskie.fotopolska.eu

Rok 1911 – Panorama Małdyt oraz dworzec kolejowy
warminsko-mazurskie.fotopolska.eu

Około 1400 Małdyty były folwarkiem zakonnym. Po wojnie trzynastoletniej, od połowy XV w. do XVII należała na prawie magdeburskim do rodu von Schlieben, rycerzy zaciężnych.
W 1648 Fryderyk von Schlieben (starosta tylżycki) sprzedał Małdyty von Houwaldowi za sumę 5 tys. florenów polskich. Dobra te obejmowały Małdyty, wieś Zajezierze, folwark Fiugajki i młyn wodny Czulpa.

W dobie dyliżansu pocztowego Małdyty były ważnym węzłem ruchu osobowego. Tu rozwidlały się trakty w różnych kierunkach: do Morąga, Miłomłyna i Ostródy, do Pasłęka
i Elbląga oraz do Zalewa. W XIX wieku mieszkali tu m.in. Georg Jacob Stenke, projektant i budowniczy Kanału Elbląskiego, który wprowadził duże udogodnienie transportu towarów oraz znany niemiecki filozof Emanuel Kant.

Kanał Elbląskizielonygaj.com.pl

Kanał Elbląski
zielonygaj.com.pl

Gmina Małdyty jest pełna pamiątek przeszłości.

Na szczególną uwagę zasługuje oddalona kilka kilometrów od Małdyt miejscowość Budwity. Miłośników architektury na pewno zainteresuje znajdujący się w Budwitach przystanek kolejowy. Budynek powstał na początku XX wieku specjalnie dla Cesarza Wilhema II. Pierwotnie stał kilkanaście kilometrów na zachód, w Myślicach (obecnie woj. pomorskie), a do Budwit został przeniesiony.

Budwity (przystanek kolejowy)mapio.net

Budwity (przystanek kolejowy)
mapio.net

W Budwitach znajduje się również jedna z największych i najstarszych w regionie kopalni torfu. Kopalnia sąsiaduje z… rezerwatem przyrody „Zielony Mechacz”,
w którym zachowano ekosystem tzw. torfowiska wysokiego. Spotkamy tam malinę moroszkę, roślinę będącą pozostałością z okresu lodowcowego, gdy występowała u nas tundra.

Malina Moroszka www.mojanorwegia.pl

Malina Moroszka
www.mojanorwegia.pl

Na terenie gminy Małdyty jest jeszcze jeden rezerwat – „Niedźwiedzie Wielkie”,
w którym możemy przekonać się jak wyglądałyby na naszych terenach lasy liściaste, gdyby w ich rozwój nie ingerował człowiek.

Przebiegają tędy i pokrywają się ze sobą zasięgi występowania dwóch gatunków: północno-wschodnia granica występowania buka oraz południowo-zachodnia granica występowania świerka. Wśród bogatego runa występuje tu wiele gatunków roślin chronionych, takich jak: lilia złotogłów, podkolan biały, storczyk plamisty, wawrzynek wilczełyko, kopytnik pospolity, marzanka wonna, widłak jałowcowaty.

Lilia złotogłów roślina objęta ścisłą ochronąmojemazury.pl

Lilia złotogłów roślina objęta ścisłą ochroną
mojemazury.pl

Na terenie gminy znajduje się 21 jezior o łącznej powierzchni 1050 ha.
Jedną z najważniejszych atrakcji turystycznych gminy jest (jak wspominaliśmy) przebiegający centralnie z południa na północ gminy szlak Kanału Ostródzko-Elbląskiego.
Natomiast najatrakcyjniejsze tereny znajdują się w części północno-wschodniej gminy.
Tu występują największe kompleksy leśne nad jeziorami Ruda Woda i Sambród.
Na terenie gminy znajdują się trzy rezerwaty przyrody, w których chronione są karłowate sosny, 150-letnie modrzewie europejskie oraz wspaniałe lasy bukowe.

Jezioro Ruda Wodawww.garnek.pl

Jezioro Ruda Woda
www.garnek.pl

Jezioro Sambródpiti628.geoblog.pl

Jezioro Sambród
piti628.geoblog.pl

I na uwieńczenie naszej wycieczki po Małdytach i okolicy przedstawiamy neogotycką oficynę pałacową, zbudowaną około 1830 roku. Kiedyś była to część dużego kompleksu pałacowego, należącego do dóbr Augusta II Mocnego. Pałac uległ zniszczeniu w czasie
II wojny światowej, zachowała się jedynie oficyna, brama wjazdowa i pozostałości parku
z pomnikowymi drzewami.

Zajazd pod Kłobukiem - Małdytycommons.wikimedia.org

Zajazd pod Kłobukiem – Małdyty
commons.wikimedia.org

Na wprost rośnie okaz ponad 150-letniej tui, jednej z największych w Polsce.
W skrajnej części parku natomiast króluje ponad 400-letni dąb „Kłobuk”.
Aktualnie w oficynie mieści się restauracja odwiedzana przez Magdę Gessler oraz hotel.

Zapraszamy do pobrania trasy po Małdytach na portalu lub w aplikacji Just Walk About.
Sprawdź pełne pamiątek przeszłości Małdyty!

Link do trasy —> http://justwalkabout.pl/trasa/id/10077

Polub Nas na Facebooku! —> https://www.facebook.com/Justwalkabout

just-walk-about-9-l-280x280

 

Opracowała,

Ela Koulechov

Redaktor Justwalkabout.pl

 

 

 

 

Ten wpis został opublikowany w kategorii Europa, Polska. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>