Mniej znany Jarosław

Miasto królowej Marysieńki, położone przy trasie z Rzeszowa do Przemyśla,
w sąsiedztwie Łańcuta, na pograniczu Doliny Dolnego Sanu i Pogórza Rzeszowskiego.
W średniowieczu miasto styku trzech wyznań i trzech kultur: polskiej, ruskiej
i żydowskiej
. Miasto rozwinięte dzięki położeniu na skrzyżowaniu szlaków handlowych ze Śląska na Ruś i z Gdańska na Węgry, a także nad dogodną drogą wodną, jaką był San. Miasto kupców i jarmarków i to nie byle jakich, bo jednych
z największych w kraju, a nawet Europie
, odwiedzanych przez króla Władysława IV Jagiełłę.

Dziś zapraszamy Was na rubieże dawnej Rzeczpospolitej, czyli do Jarosławia.

Jarosław z lotu ptaka http://muzykadawna.jaroslaw.pl

Jarosław z lotu ptaka
http://muzykadawna.jaroslaw.pl

Zwiedzanie zaczniemy od Bazyliki Matki Bożej Bolesnej z klasztorem dominikanów. Według legendy, pierwszą kapliczkę ustawiono w tym miejscu po tym, jak w 1381 r. znaleziono figurkę Piety wykonaną z drewna polnej gruszki. Mieszkańcy zanieśli ją do kościoła farnego, jednak figurka w cudowny sposób powróciła na miejsce znalezienia. W 1421 r. w miejsce drewnianej kapliczki wybudowano murowany kościół gotycki,
a w latach późniejszych dobudowano kolegiatę. Zabytkowe sanktuarium jest miejscem licznych pielgrzymek.

Bazylika Matki Bożej Bolesnej http://www.jaroslaw.pl

Bazylika Matki Bożej Bolesnej
http://www.jaroslaw.pl

Kolejnym punktem na naszej trasie jest Cmentarz Stary, położony na terenie dawnego Przedmieścia Krakowskiego, poza obrębem dawnym murów miejskich. Pochodzący z 1784 r. cmentarz w Jarosławiu jest jednym z najstarszych cmentarzy zamiejskich
w Europie
. Cmentarz skrywa w sobie liczne dzieła sztuki sepulkralnej (cmentarnej) z XIX i XX wieku, nagrobki wielu osób zasłużonych dla kraju i miasta.

Nagrobek Brygidy z Juśkiewiczów Modrzejowskiej - 1 poł. XIX w. http://www.jaroslaw.pl

Nagrobek Brygidy z Juśkiewiczów Modrzejowskiej – 1 poł. XIX w.
http://www.jaroslaw.pl

Spacerując dalej długą, wygiętą w łuk ulicą Jana Pawła II,  napotkamy zespół klasztorny franciszkanów reformatorów z kościołem Trójcy Świętej. Franciszkanie przybyli do Jarosławia na początku XVIII w., co zbiegło się z wojną północną, miasto było niszczone i rabowane, a w dodatku nawiedzone przez dżumę. Wtedy zakonnicy, niosąc pomoc potrzebującym, wpisali się na stałe w krajobraz Jarosławia. Pomimo znacznych zniszczeń z czasu I wojny światowej, klasztor udało się odbudować. Skromna bryła franciszkańskiego kościoła kryje we wnętrzu zabytkowe polichromie i malowidła
z XVIII w.

Mury klasztoru franciszkanów http://www.jaroslaw.pl

Mury klasztoru franciszkanów
http://www.jaroslaw.pl

Zbliżając się ulicą Grunwaldzką do historycznych granic miasta, mijamy niewielki, barokowy kościółek Św. Ducha, nieznacznie wystający ponad otaczające go domki. Zbudowany przy końcu XVII w. jako kościół szpitalny, być może był też częścią systemu obronnego miasta, co sugerują otwory strzelnicze pod okapem.

Barokowy kościół Św. Ducha http://fotopolska.eu

Barokowy kościół Św. Ducha
http://fotopolska.eu

Ślady dawnego wielowyznaniowego charakteru miasta znajdziemy m.in. przy ulicy Opolskiej, gdzie znajduje się Duża Synagoga. Zbudowana w 1811 roku na miejscu spalonej w pożarze starej bożnicy, również i ta nie miała dużego szczęścia. W czasie drugiej wojny została zdewastowana i odebrana gminie żydowskiej i dziś mieszczą się w niej sale wystawowe liceum plastycznego im. Stanisława Wyspiańskiego. Budynek dawnej synagogi zachował swoją zewnętrzną formę z charakterystycznymi zaokrąglonymi oknami. Z tyłu Dużej Synagogi znajduje się opuszczona tzw. Mała Synagoga z początku XX w.

Duża Synagoga http://mapy.eholiday.pl/

Duża Synagoga
http://mapy.eholiday.pl/

Nieco bardziej na północ znajduje się jeden z najwspanialszych zabytków Jarosławia – zespół klasztorny sióstr benedyktynek. W skład rozległego kompleksu z początku XVII w. wchodzi kościół Św. Mikołaja Bpa i Stanisława Bpa, którego wysokie wieże górują nad budynkami klasztornymi. Całe założenie otaczają potężne mury z basztami. Przy kościele warto zwrócić uwagę m.in. na renesansowy kamienny portal nad wejściem głównym, który jest najcenniejszym zabytkiem tej epoki w mieście.

Opactwo sióstr benedyktynek http://wypadnaweekend.blogspot.com

Opactwo sióstr benedyktynek
http://wypadnaweekend.blogspot.com

Renesansowy portal nad wejściem kościoła Św. Mikołaja http://mapy.eholiday.pl

Renesansowy portal nad wejściem kościoła Św. Mikołaja
http://mapy.eholiday.pl

Wracając w kierunku rynku, nie możemy przegapić kolegiaty Bożego Ciała – kościoła wybudowanego przy zgromadzeniu jezuitów. Architektura okazałej, renesansowej budowli z końca XVI w. nawiązuje do kościoła Il Gesù w Rzymie. Obecnie jest to najstarszy pojezuicki kościół w Polsce. W środku znajduje się nowsze wyposażenie, jako że dawne zostało zrabowane w czasie wojny lub uległo zniszczeniu w pożarze.

Kolegiata pw. Bożego Ciała http://www.garnek.pl

Kolegiata pw. Bożego
Ciała http://www.garnek.pl

Ciekawym punktem naszej trasy jest także Mały Rynek, w XVII w. pełniący funkcję pomocniczego placu targowego. Dziś znajduje się tam punkt widokowy Skarpa Staromiejska, z którego rozpościera się widok m.in. na opactwo benedyktynek oraz mury obronne z basztami i mur oporowy, podtrzymujący skarpę z trzech stron. W tym miejscu kończy się Podgórze Rzeszowskie, a w dole widoczna jest rozległa dolina Sanu. W 1683 roku na polach pod Jarosławiem rozegrała się bitwa, opisywana przez Henryka Sienkiewicza w „Potopie”, w której wojska szwedzkie zmuszone były do odwrotu,
co zapoczątkowało ich klęskę.

Widok ze Skarpy Staromiejskiej http://www.ckip.jaroslaw.pl

Widok ze Skarpy Staromiejskiej
http://www.ckip.jaroslaw.pl

Na skwerze małego rynku siedzi na ławeczce odlany z brązu znany jarosławski artysta-malarz Edward Kieferling, który chętnie pozuje do zdjęć.

Ławeczka Kieferlinga http://www.polskaniezwykla.pl

Ławeczka Kieferlinga
http://www.polskaniezwykla.pl

Kolejnym, po synagodze, znakiem wielokulturowej przeszłości miasta jest greckokatolicka cerkiew Przemienienia Pańskiego. Wzniesiona w pierwszej połowie XVIII w., jest głównym punktem pielgrzymkowym polskich unitów. W cerkwi znajduje się słynąca łaskami ikona Matki Boskiej Jarosławskiej, koronowana
w 1996 r. koronami papieskimi. Okazała budowla zwieńczona jest charakterystycznymi kopułami, a nad portalem znajdują się ozdobne rozety.

Cerkiew Przemienienia Pańskiego http://mapio.net

Cerkiew Przemienienia Pańskiego
http://mapio.net

Obchodząc niejako dookoła historyczne miasto, trafiamy w końcu do jego centrum
– na rynek. Ze swoim wspaniałym ratuszem i renesansowymi kamienicami wkomponowanymi w zachowany do dziś XIV-wieczny układ urbanistyczny, jarosławski rynek jest jednym z najpiękniejszych na Podkarpaciu. Pochodzący z XV-wieku ratusz, przebudowany w stylu neorenesansowym w XIX w., to czterokondygnacyjna, okazała budowla, z zabytkowym zegarem na wieży, odmierzającym czas od 1896 r.

Miejski ratusz http://www.wrota.podkarpackie.pl

Miejski ratusz
http://www.wrota.podkarpackie.pl

Przed ratuszem stoi średniowieczna studnia, a w narożu, w zabytkowej Kamienicy Orsettich z podcieniami i misterną attyką powstało muzeum. Jedna z kamieniczek należała do Marii Kazimiery d’Arquien, ówczesnej żony Jana Sobiepana Zamoyskiego, a później Jana II Sobieskiego, znanej jako królowa Marysieńka. Dodatkową atrakcją jest niedawno utworzona trasa podziemna, która wiedzie przez odrestaurowane, zabytkowe piwnice kamienic pod rynkiem.

Średniowieczna studnia na rynku http://kolumber.pl

Średniowieczna studnia na rynku
http://kolumber.pl

Kamienica Orsettich http://www.prot.rzeszow.pl

Kamienica Orsettich
http://www.prot.rzeszow.pl

Trasę kończymy spacerem wzdłuż ulicy Grodzkiej, będącej niegdyś główną ulicą miasta. Ulica Grodzka od początku swego istnienia do dziś pełniła funkcję handlowo-usługową, czego symbolem jest wspaniała wiata targowa 1924 r., o cechach neorenesansu polskiego.

Miejska wiata targowa przy ul. Grodzkiej http://www.ckip.jaroslaw.pl

Miejska wiata targowa przy ul. Grodzkiej
http://www.ckip.jaroslaw.pl

Dzisiejszy Jarosław ukształtowała długa i złożona historia, współistnienie różnych kultur oraz położenie. Wielość zabytków, od średniowiecza, przez renesans i barok po architekturę XIX i XX w. sprawia, że śmiało można go nazwać perełką Podkarpacia. Ktokolwiek odwiedzi Jarosław, na pewno nie będzie zawiedziony! Dlatego już dziś ściągnij na swojego smartfona naszą trasę w aplikacji Just Walk About i poznawaj jedno z najpiękniejszych miast południowo-wschodniej Polski!

Trasa po Jarosławiu na Just Walk Abouthttp://justwalkabout.pl/trasa/id/29

Trasa po Jarosławiu na Just Walk About
http://justwalkabout.pl/trasa/id/29

Link do trasy —> http://justwalkabout.pl/trasa/id/29

Znajdź i polub Nas na Facebooku!  —> https://www.facebook.com/Justwalkabout/

 

Opracowała,

Ela Koulechov

Redaktor Justwalkabout.pl

 

Ten wpis został opublikowany w kategorii Europa, Polska. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>